طی هفته گذشته، خبرگزاری ها خبر از تدوین طرحی دادند که می توان آن را مخالفت صریح نمایندگان مجلس با اجرای طرح تحول اقتصادی دانست. در پي بالا گرفتن اختلاف نظرها بين دولت و مجلس اصولگرا درباره طرح تحول اقتصادي كه اوج آن جدال ‏رسانه‌اي حاميان احمدي‌نژاد با احمد توكلي بود، رسانه‌ها خبر دادند كه گروهي از نمايندگان عضو كميسيون ‏ويژه طرح تحول اقتصادي در حال تدوين طرحي هستند كه بر اساس آن دولت نهم تا قبل از انتخابات ‏رياست‌جمهوري از پرداخت نقدي يارانه‌ها منع مي‌شود. ‏این در حالی است که احمدی نژاد پیش از این تاکید کرده است اگر قطعه قطعه هم شود از این طرح باز نخواهد گشت.

سردار سرتیپ مصطفی محمدنجار نیز طی سخنانی در اجتماع بسیجیان وزارت دفاع با تاکید بر این که اجرای این طرح نیاز به افراد بسیجی دارد گفت: “طرح تحول اقتصادی که امروز توسط دولت مطرح شده طرحی مبتنی بر تفکر بسیجی است و لذا بسیجیان باید در میدان اقتصاد هم تا آن جایی که توان دارند و می توانند پیشقدم شوند، باید نقش بی بدیل در این طرح بزرگ ایفا کنند و در این صورت است که می توان نتیجه ملموس آن را در سطح جامعه در زمانی کوتاه مشاهده کرد و از این طریق بار دیگر دشمن را مایوس و ضمن خشنودی ولایت امر مسلمین، دل آقا امام زمان را شاد کند.”
شمس الدین حسینی وزیر اقتصاد هم در پايان جلسه هيات دولت گفت: “هم اکنون لايحه طرح تحول اقتصادي در دولت آماده است و دولت آمادگي ارائه اين لايحه به مجلس را دارد.” وي با اشاره به جمع‌‌‌آوري نظرات کارشناسان در مورد اين طرح تاکيد کرد:‌ “اين نظرات کارشناسي جمع‌‌بندي شده و در بخش‌‌‌هايي از لايحه نيز اصلاحاتي انجام شده است.” وي مدعی شد که با دريافت نظرات کارشناسان اقتصادي پيشنهاد ماهوي نسبت به اين لايحه ارائه نشده بود.
اما نظر کارشناسان درباره این طرح چیز دیگری است. استاد اقتصاد دانشگاه تهران در این باره می گوید: “قطعاً طرح تحول اقتصادی با کاهش قیمت نفت با چالش مواجه می شود، زیرا بر اساس آنچه دولت اعلام کرده پرداخت نقدی یارانه که به تبع آن وعده ۴۰ تا ۷۰ هزار تومانی داده شده، زمانی محقق می شود که با جابه جایی منابع برای گروه های مشخص و هدف این کار محقق شود.” محمد خوش چهره می گوید: “یعنی به جای آنکه جمعیت ۵۰ میلیون نفری در نظر گرفته شود که تا دهک هفت درآمدی را تحت پوشش قرار می دهد، تمرکز روی دهک های پایین تر که جمعیتی حدود۱۵ تا ۲۰ میلیون نفر را در خود جای می دهد، متمرکز می شود. به طور مثال شاید نه شهر تهران اما اسلامشهر و پاکدشت که سطح درآمدی پایین تری دارند و جمعیت بیشتری را در خود جای می دهند شامل این پرداخت خواهند شد. این گروه های هدف تاثیرگذاری بالایی در انتخابات دارند و این نوع پرداخت ها در آن مناطق می تواند در انتخابات آتی اثرگذار باشد. اگر به جمعیت ۲۰ میلیونی که ضریب تاثیرگذاری آنها بالاست، این پرداخت ها صورت بگیرد با احتساب ۴۰ تا ۷۰ هزار تومانی که قرار است پرداخت شود، مجموعاً رقمی حدود دو هزار میلیارد تومان نیاز است.” نماینده تهران در مجلس هفتم این رقم را عدد برجسته ای ندانست و تصریح کرد: “پرداخت نقدی یارانه با کاهش قیمت نفت عملیاتی نیست، اما استثناهایی وجود دارد که می توان با استفاده از آن در اسفندماه این ارقام را به حساب ها واریز کرد و مثلاً در اردیبهشت این پرداخت ها به مدت یک ماه صورت بگیرد، به طوری که این کار بتواند اثر خود را در انتخابات بگذارد. البته این سناریو جنبه عملیاتی بالایی هم دارد، به همین دلیل شاهد این هستیم که نگرانی هایی زیادی نسبت به سرنوشت این طرح عنوان می شود.”
چند روز قبل هم يك سايت اصلاح‌طلب از دعواي لفظي وزير اقتصاد دولت احمدي‌نژاد با امام‌جمعه الوند خبر داد و ‏افزود كه اين امام‌جمعه با انتقاد شديد از عملكرد اقتصادي دولت، به وزير احمدي‌نژاد گفته است: “فحش طرح ‏تحول اقتصادي دولت را من روحاني مي‌خورم.”‏ همچنین اکبر هاشمی رفسنجانی رئیس مجلس خبرگان، در دومین سمپوزیوم بین المللی ایران ۱۴۰۴ از گداپروری و اقتصاد صدقه محور انتقاد کرده بود. در گزارشی که مجمع تشخیص مصلحت نظام از این سمپوزیوم منتشر کرد، رفسنجانی با انتقاد از سیاست های دولت احمدی نژاد اظهار داشت: “ساختن اقتصاد کشور با شیوه گداپروری جواب نمی دهد.”
علی لاریجانی نیز از دیگر مسوولان نظام است که در انتقاد از سیاست های اقتصادی دولت نهم از تعبیر اقتصاد صدقه ای استفاده کرده است. لاریجانی که ریاست مجلس شورای اسلامی را برعهده دارد، تزریق پول به اقتصاد کشور را باعث افزایش تورم دانست و گفت: “ما نباید به دنبال اقتصاد کمیته امدادی باشیم، بلکه باید همه مردم را در اقتصاد کشور مشارکت دهیم. ” وی ادامه داد: ” مشکلات کشور با صدقه پروری حل نمی شود.”
محمد خاتمی هم در دومین نشست ویژه بنیاد باران تاکید کرد: “بسیار جفاست که عدالت را در اقتصاد صدقه ای خلاصه کنیم که بعضی از حکومت ها به بهانه تامین این عدالت، همه آزادی ها و حق را از مردم می گرفتند و حرمت ها را می شکستند، به بهانه اینکه لقمه نانی به مردم بدهند که آن را نیز نمی توانستند بدهند.»
اما مجتبي هاشمي‌‌‌‌ثمره مشاور ارشد رييس‌‌ دولت در حاشيه جلسه هيات دولت در جمع خبرنگاران در پاسخ به سوالي درباره برخي اظهارات كه طرح تحول اقتصادي و اقدامات دولت را گداپروري دانسته‌اند، گفت: “توزيع سهم ملت و سهمي‌‌‌‌كردن مردم در پروژه‌ها و گسترش فعاليت‌‌‌هاي اقتصادي، گدا‌‌‌پروري نيست.آنهايي كه اين مسائل را مطرح مي‌كنند بايد بدانند كه رسيدگي به محرومان و توزيع ثروت كشور اگر گدا‌‌‌پروري است پس چيز خوبي است.”
يكي از منتقدانِ اقتصاد خوانده و مجلس‌نشين طرح تحول اقتصادي هم، احمد توكلي است كه طرح يك انتقاد ساده از ‏سوي وي مبني بر اينكه “طرح تحول اقتصادي تورم‌زاست”، به حمله شديد و چندجانبه حاميان دولت به وي منجر ‏شد.‏ روز دوشنبه مرتضي تمدن، مشاور اقتصادي احمدي‌نژاد، به شدت از توكلي و ‏ديگر منتقدان طرح تحول اقتصادي انتقاد كرد و گفت: “‌ بداخلاقي‌هاي سياسي و رقابت‌هاي حزبي و ‏برخي مسائل مبهم باعث شده كه طرح تحول اقتصادي به گونه‌اي ديگر جلوه داده شده و از آن با عنوان طرحي ‏تورمي و ناموفق ياد شود.”‏
فاطمه آليا نیز كه او و احمد توكلي در دو دوره اخير از يك ليست انتخاباتي به مجلس راه يافته‌اند، به خاطر ‏گزارش‌هاي انتقادي مركز پژوهش‌هاي مجلس به شدت از توكلي انتقاد كرد و مركز تحت مديريت وي را به تهيه ‏گزارش‌هاي بيهوده و بر اساس “ديدگاه‌هاي شخصي و مبتني بر شايعات در جامعه” كه “براي نمايندگان قابل ‏استفاده نيست”، متهم كرد. آليا که با عباس پاليزدار نيز نسبت فاميلي دارد در جريان راي ‏اعتماد صادق محصولي به عنوان مخالف ثبت نام کرد ولي به دفاع از محصولي پرداخت.‏
در شرايطي که بسياري از صاحبنظران منتقد دولت معتقدند هدف اصلي احمدي‌نژاد و اعضاي دولتش از ‏اجراي پرهياهوي اين طرح، پرداخت يك يا دو مرحله وجه نقد به مردم براي جلب آراي اقشار ضعيف و كم‌درآمد ‏جامعه است، كارشناسان اقتصادي و رسانه‌اي به دولتمردان هشدار داده‌اند كه پيگيري اهداف انتخاباتي در اجراي ‏طرح تحول اقتصادي، تبعات ناگواري براي اقتصاد كشور خواهد داشت.‏
حال به گزارش خبرگزاري ها برخي از نمايندگان مجلس هشتم در حال تدوين طرحي هستند که بر مبناي ‏آن به دولت احمدي‌نژاد اجازه پرداخت نقدي يارانه در سال اول اجراي طرح تحولات اقتصادي داده نمي‌شود.‏ بر اساس اين گزارش، اين طرح که توسط برخي از اعضاي کميسيون ويژه طرح تحول اقتصادي در مجلس در ‏حال تدوين است، تاکيد مي‌‏کند دولت حق پرداخت نقدي يارانه در آستانه ‏انتخابات رياست‌جمهوري را ندارد.‏
شهر تهران هفته گذشته و هفته های پیش از آن را به تماشای نمایش های خیابانی ِ امنیت، بحران و بسیج نشسته و تهدید های تند و واکنش رسانه ای احمدی نژاد و همفکرانش تنها پاسخ ِ انتقادات ِ توكلي، خاتمی، لاریجانی و حتا هاشمی رفسنجانی بوده است. حال سخن از تدوین طرحی در مجلس می رود که دست و پای دولت را برای اجرای سناریوی انتخاباتی اش می بندد. بايد ديد ‏انتشار خبر این طرح و احیانا تصویب آن، چه واكنش‌هايي را از سوي همرزمان ِ رییس کنونی دولت در پي ‏خواهد داشت.‏